Etiket
Modern savaşlarda güçlü taraf bile kesin bir zafer kazanamıyor. ABD ve İsrail’in İran’a karşı savaşı da hedeflerine ulaşamadan ne savaş ne barış hâline sıkıştı; her taraf kendini kazanan ilan edecek, kaybeden ise halklar olacak.
SDG dışarıdan homojen bir yapı gibi görünse de Arap aşiretlerine dayanan kırılgan bir koalisyon. ABD desteğinin zayıfladığı ve Şam’da yönetimin değiştiği bir dönemde bu ittifak çözülüyor.
Orta Doğu’dan İsrail’e göç eden Doğulu Yahudiler arasında sayıca az ama etkisi büyük bir topluluk: Kürt Yahudiler. Dağlardan getirdikleri bölge bilgisi, İsrail’in güvenlik aklında ve Kürtlerle ilişkisinde kalıcı bir iz bıraktı.
İsrail siyaseti sağ-sol ve dindar-laik eksenleriyle konuşulur; oysa güvenlik politikalarını derinden etkileyen üçüncü bir eksen var: Mizrahi Yahudilerin toplumsal ve siyasal ağırlığı.
1948’de dünya Yahudiliği Avrupa’nın acılarıyla anılıyordu. Aynı yıllarda Arap dünyasında yüzyıllardır yaşayan yüz binlerce Yahudi de İsrail’e göç etti; bu sessiz göç, İsrail toplumunu bugün de şekillendiriyor.
Savaşın ortasında ailesini kaybeden, sınırları yalın ayak aşan çocuklar; sahip çıkılmazlarsa yarının radikal örgütlerine en kolay devşirilecek gençler olabilir. Terörün kısır döngüsü nasıl kırılır?
Dürzilik bir inanç sistemi; ama Dürziler güçlü kimlikleriyle neredeyse ayrı bir halk gibi algılanıyor. Lübnan, Suriye ve İsrail’de nüfuslarının çok üzerinde etki taşıyan bu topluluk, Suriye’deki yeni dengelerde kritik bir yerde.
On sekiz dini cemaatin paylaştığı Lübnan, ekonomik olarak iflas etmiş ve neredeyse işlevsel bir ordusu yok. Mezhep temelli yönetim sistemi, demografik değişim ve dış müdahaleler bu kırılganlığı nasıl üretti?
Ukrayna’da savaş sürerken Orta Doğu yeniden alev aldı. Liderler ve medya ateşi körüklerken dünya, bir suikastın büyük savaşı başlattığı 1914’ü ya da İslamofobiyi alevlendiren 11 Eylül’ü mü yaşıyor?
İsrail’in Gazze’ye kara harekâtı hızlı bir ilerleme değil, uzun bir kuşatma savaşı olacak. İsrail ordusunun şehir savaşına hazırlandığı Akasya Üssü ve savaşın olası seyri.
Gazze’deki savaşın kaderi yer altında belirlenecek. Uzunluğu yüzlerce kilometreyi bulan tünellerin tarihi, inşası ve İsrail ordusunun karşısına çıkaracağı zorluklar.
Hamas’ın 7 Ekim saldırısı ve İsrail’in yanıtı bölgeyi bir çıkmaza soktu. Savaşın büyüyüp büyümeyeceği Hizbullah’ın ve dolayısıyla İran’ın atacağı adımlara bağlı.
2011’den bu yana süren Suriye savaşında kazanan yok. Arap Baharı’nı yanlış okuyan politikalar, Türkiye’yi kanın durmasına da sınır güvenliğine de katkı sunmayan bir noktaya taşıdı.
Arap Baharı’nın Suriye’ye ulaşmasıyla Türkiye–Suriye ilişkileri koptu. 2011–2022 arası, Türkiye’nin bölgede yalnızlaştığı bir dönem oldu.
1998 Adana Mutabakatı ile düzelen ilişkiler, 2002 sonrası “kardeşlik” düzeyine çıktı. Sıfır sorun politikası ve 1 Mart tezkeresi bu yakınlaşmanın zeminini hazırladı.
Konular
Son yazılar
